Święty męczennik Bazyli Sitnikow (ros. Василий Иванович Ситников, Wasilij Iwanowicz Sitnikow), diakon Kościoła prawosławnego, to nowomęczennik, który poniósł śmierć za wiarę na początku rosyjskiej wojny domowej. Został zamordowany przez bolszewików latem 1918 roku w odwecie za publiczne potępienie czerwonego terroru i prześladowań duchowieństwa.
Urodził się 22 kwietnia 1867 roku we wsi Izjedugino w guberni permiskiej, w wielodzietnej rodzinie kapłana. W wieku 6 lat stracił ojca, przez co rodzina żyła w ubóstwie. Z powodu problemów ze zdrowiem zdołał ukończyć jedynie dwie lub trzy klasy szkoły duchownej w Dalmatowie.
Od 1885 roku służył jako psałterzysta w rodzinnej parafii Narodzenia św. Jana Chrzciciela, gdzie uczył również śpiewu w lokalnej szkole. W 1898 roku przyjął święcenia diakonatu. Służył w kilku świątyniach eparchii jekaterynburskiej, m.in. w cerkwi Narodzenia Matki Bożej we wsi Bakłanskoje. Dnia 5 listopada 1913 roku został mianowany diakonem w cerkwi św. Mikołaja w Dalmatowie. Dał się tam poznać jako gorliwy i powszechnie szanowany duchowny.
Latem 1918 roku rejon Dalmatowa stał się areną krwawych starć. Diakon Bazyli wykazał się ogromną odwagą, otwarcie i publicznie potępiając bolszewików za ich bezwzględne prześladowania cerkwi oraz grabieże mienia kościelnego. Gdy do Dalmatowa zbliżała się antybolszewicka Biała Armia, wycofujący się czerwonoarmiści postanowili zemścić się na miejscowym duchowieństwie. Wpadli do cerkwi św. Mikołaja i natychmiast aresztowali posługujących tam kapłanów (Włodzimierza Siergiejewa i Aleksandra Sidorowa), a także diakona Bazylego i kościelnego strażnika, który bił w dzwony.
Zatrzymanych przetrzymywano w wagonie sztabowym na stacji kolejowej. Wspomnianych kapłanów rozstrzelano bez sądu w pobliżu torów. Diakon Bazyli, ze względu na swoje wcześniejsze płomienne oskarżenia przeciwko komunistom, został potraktowany z wyjątkową brutalnością. Wywieziono go pociągiem w kierunku wsi Katajskoje i w trakcie drogi – 11 lipca 1918 roku – został rozstrzelany przez czerwonoarmistów.
Święty Synod Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego zaliczył diakona Bazylego Sitnikowa w poczet świętych 17 lipca 2002 roku. Dołączył on wówczas do oficjalnego Synaksarionu Nowomęczenników i Wyznawców.
Dni wspomnienia liturgicznego:
-
- 11 lipca (według kalendarza gregoriańskiego / nowego stylu) – główny dzień pamięci, będący rocznicą jego męczeńskiej śmierci. W kalendarzu juliańskim (starym stylu) jest to 28 czerwca.
- Ruchome wspomnienie w Soborze Nowomęczenników i Wyznawców Cerkwi Rosyjskiej (koniec stycznia lub początek lutego).