Diakoni z Kaszkar

Święci biskupi Abda i Abdjesus (Ebedjesu) oraz dziewięciu diakonów: Eliab, Ebedjesu, Marjab, Maris, Abdiasz, Berhadbesciaba, Han, Symeon i Maris ponieśli śmierć męczeńską za wiarę chrześcijańską w Kaszkar, na terenie ówczesnego imperium Sasanidów. Ich męczeństwo miało miejsce 16 maja w 366 lub 375 roku n.e. podczas brutalnych prześladowań zainicjowanych przez perskiego króla Szapura II.

Dzieje męczeństwa i postawy spisał niespełna wiek po tragicznych wydarzeniach historyk Kościoła Sozomen, umieszczając biskupów na 15. i 16. pozycji swojej oficjalnej listy 22 męczenników z Kaszkar.

Prześladowania chrześcijan pod rządami Szapura II miały głębokie podłoże polityczne. Król dążył do ujednolicenia państwa i ustanowienia mazdeizmu (zaratusztrianizmu) jako oficjalnej religii państwowej.

Po przyjęciu chrześcijaństwa przez Imperium Rzymskie, perscy wyznawcy Chrystusa zostali uznani za potencjalnych szpiegów i naturalnych sojuszników Rzymu. Machina terroru ruszyła na przełomie lat 339–340 n.e. od skazania biskupa Seleucji-Ktezyfonu, Symeona bar Sabby, przy aktywnym udziale magów oraz lokalnych społeczności niechrześcijańskich.

Męczennicy z Kaszkar zostali postawieni przed obliczem samego króla Szapura II. Gdy władca nie zdołał złamać ich oporu, przekazał dalsze prowadzenie procesu swojemu bratu, Ardaszirowi.

Zażądano od nich wyrzeczenia się Jezusa Chrystusa, oddania boskiej czci słońcu oraz złożenia ofiar ognistym bóstwom. Biskupi oraz towarzyszący im diakoni stanowczo odrzucili te żądania. Wybrali wierność Ewangelii i znoszenie tortur ponad ziemskie zaszczyty.

Wobec nieugiętej postawy duchownych, Ardaszir wydał wyrok śmierci, który poprzedzono wyrafinowanymi torturami. Świętych umieszczono pomiędzy ciężkimi, drewnianymi deskami, które stopniowo dociskano, doprowadzając do miażdżenia i łamania kości. Umęczone, lecz wciąż żywe ofiary zostały ostatecznie ścięte mieczem.

Świadectwo krwi grupy z Kaszkar zjednoczyło chrześcijan różnych tradycji liturgicznych. Ich pamięć jest uroczyście czczona w tym samym dniu na Wschodzie i Zachodzie.

Dzień ich wspomnienia obchodzony jest 16 maja. Tradycja Zachodnia umieszcza ich w Martyrologium Romanum Kościoła rzymskokatolickiego. Tradycja Wschodnia umieszcza zaś ich w Wielkim Synaksaryście Kościoła prawosławnego, natomiast Orientalna wyznacza im szczególne miejsce w kalendarzu liturgicznym starożytnego Kościoła syryjskiego.