Święci męczennicy diakon Donat, prezbiter Romulus, diakon Sylwan i Wenustus ponieśli męczeńską śmierć za panowania cesarza Dioklecjana.
Krwawe prześladowania chrześcijan rozpoczęli cesarze rzymscy, którzy uważali chrześcijaństwo za zagrożenie dla istnienia ówczesnego pogańskiego państwa rzymskiego. Obywatele rzymscy byli zobowiązani do oddawania czci bogom i składania im ofiar, czego chrześcijanie nie spełniali. Wielu rzymskich cesarzy rozpoczęło krwawe prześladowania chrześcijan, w tym Dioklecjan (284-305).
W latach 303-304 Dioklecjan wydał cztery edykty przeciwko chrześcijanom, które przewidywały zburzenie miejsc kultu, zakaz zgromadzeń chrześcijańskich, zabijanie kapłanów, a nawet wiernych, którzy nie chcieli składać ofiar pogańskim bogom. Wśród kar, jakie stosowano, znalazły się: bicie rózgami lub kamieniami, rozrywanie ciała ostrymi odłamkami, przypalanie rozpalonym żelazem, polewanie pleców roztopionym ołowiem, wieszanie głową w dół, łamanie nóg, duszenie, topienie i ścięcie mieczem.
Donat został wyświęcony na diakona który posługiwał z wielką gorliwością, świętością i siłą duchową, w kościele w Singidunum – miasteczku położonym nad Dunajem – niedaleko twierdzy Sirmium, gdzie niedługo wcześniej młody biskup Ireneusz został zamordowany poprzez tortury i utopiony w wodach rzeki Sawy.
Romulus, współczesny diakonowi Donatowi, pełnił posługę kapłańską w Smyrnie, będąc pełnym łaski, ofiarnej miłości i siły w prawdziwej wierze. Dlatego z nadzieją walczył o ugruntowanie i rozwój prawdziwej wiary wśród wierzących. Jego relikwie zostały później, w IV wieku, przewiezione do miasta Concordia w prowincji Friuli w północnych Włoszech, gdzie cieszyły się należną czcią.
Sylwan posługiwał jako diakon w tym samym kościele, w którym służył kapłan Romulus, oddając cześć Ewangelii Chrystusa poprzez swoje czyny i pomagając głosić jej słowo tym, którzy mieszkali nad Dunajem. Z niewiedzy początkowo czcił nieme bożki, chronione przez władzę. Bóg jednak poprowadził go właściwą drogą, a on natychmiast, z obrzydzeniem, porzucił zwodniczy kult. Dalej rozwijał swoją pracę duchową dla chwały Bożej i dla dobra bliźniego w kościele w Sirmium, gdzie służył jako diakon.
Wenustus był bratem bliźniakiem diakona Donata. Jak wielu innych chrześcijańskich męczenników, Wenustus głęboko wierzył, że łaska z góry zstąpiła na świat przez Chrystusa, wcielonego Syna Bożego, który założył swoje królestwo na ziemi, czyli Kościół Święty.
Kapłan Romulus, diakon Silvanus, diakon Donatus i jego brat Wenustus ponieśli śmierć męczeńską w mieście Cibalae, niedaleko Sirmium (dzisiejsze Vinkovci w Chorwacji). Wszyscy zostali ścięci mieczem 21 sierpnia 304 roku, ponieważ przyznali się do wiary chrześcijańskiej i odmówili złożenia ofiar pogańskim bogom, powiększając w ten sposób grono męczenników.
opr. dk. Krzysztof Kaput