Petekond

Święty Petekond (znany również jako Pantecand) był diakonem Kościoła aleksandryjskiego i męczennikiem, który poniósł śmierć za wiarę chrześcijańską w IV wieku w Egipcie. Zginął w wielkiej grupie duchownych i świeckich, na czele której stali trzej kapłani: Potamon, Ortazjusz i Serapion. Cała ta grupa wyznawców jest wspólnie upamiętniana w liturgii 18 maja.

Petekond żył w Aleksandrii w burzliwym okresie IV wieku. Był to czas głębokich przemian – chrześcijaństwo ścierało się wówczas z brutalnymi falami rzymskich prześladowań (za czasów Dioklecjana i Maksymiana), a później z wewnętrznymi niepokojami wywołanymi przez kryzys ariański.

Jako diakon, Petekond odpowiadał za zabezpieczanie potajemnych miejsc spotkań chrześcijan, rozdzielał jałmużnę i żywność pośród rodzin uwięzionych wyznawców, wspierał liturgicznie trzech przewodzących wspólnocie prezbiterów (Potamona, Ortazjusza i Serapiona).

Władze pogańskie uderzyły bezpośrednio w serce aleksandryjskiej wspólnoty, aresztując całe zgromadzenie liturgiczne. Wraz z diakonem Petekondem przed trybunałem stanęła zorganizowana struktura kościelna oraz liczni świeccy. Na grupę składali się prezbiterzy Potamon (uznawany często za przewodnika duchowego grupy), Ortazjusz i Serapion, Hermon, pełniący funkcję lektora oraz świeccy mężczyźni i kobiety tacy jak Pantheras, Dioscorus, Primus, Cenronus, Dativus, Lucjusz, odważna chrześcijanka Maxima oraz czterej inni anonimowi męczennicy. Podczas brutalnego przesłuchania sędziowie zażądali od więźniów wyparcia się Chrystusa i złożenia rytualnych ofiar bóstwom imperium. Diakon Petekond, ramię w ramię ze swoimi kapłanami, dał publiczne świadectwo niezłomności, podtrzymując na duchu przerażonych świeckich.

Wobec całkowitego fiaska prób apostazji, rzymski namiestnik wydał na całą grupę wyrok śmierci. Diakon Petekond oraz jego towarzysze zostali poddani torturom, a następnie straceni w Aleksandrii. Sposób egzekucji całej grupy (często obejmujący ścięcie mieczem lub skazanie na śmierć w kopalniach) stał się dla tamtejszych chrześcijan symbolem absolutnego triumfu ducha nad rzymską przemocą.

Pamięć o odwadze aleksandryjskich chrześcijan przetrwała w starożytnych egipskich i rzymskich spisach męczenników. Grupa ta jest oficjalnie ujęta w Martyrologium Romanum pod wpisem: „W Aleksandrii w Egipcie, świętych męczenników Potamona, Ortazjusza, Serapiona, kapłanów, i ich towarzyszy”. Postać Petekonda jest szczególnie wspominana w specjalistycznych kalendarzach poświęconych starożytnym diakonom Kościoła, jako wzór wierności kapłanom i powierzonej wspólnocie.