Święty Wiator (Viatore), wspominany jako diakon, męczennik i towarzysz św. Jakuba, to postać zakorzeniona we wczesnochrześcijańskiej tradycji rzymskiego kleru i męczeństwa w Bergamo we Włoszech.
Hagiografia tego świętego bywa w dawnych księgach liturgicznych splatana z historią biskupa Wiatora (drugiego ordynariusza Bergamo), jednak tradycja katedralna czci go jako diakona i obrońcę wiary, nierozerwalnie związanego z gronem pierwszych świadków Chrystusa w tym regionie.
Wiator posługiwał jako diakon u boku św. Jakuba (Giacomo), który w lokalnej tradycji rzymskokatolickiej Bergamo opisywany jest jako archidiakon. Obaj żyli w epoce silnych napięć doktrynalnych oraz antychrześcijańskich prześladowań.
Zgodnie z zachowanymi przekazami, Wiator oraz Jakub stali się nieustraszonymi obrońcami ortodoksji katolickiej. Ponieśli śmierć męczeńską, odmawiając wyrzeczenia się wiary oraz odważnie głosząc Ewangelię, podobnie jak główny patron miasta – św. Aleksander z Bergamo.
Kult św. Wiatora diakona i św. Jakuba jest ściśle powiązany z historią starożytnej, a później barokowej Katedry św. Aleksandra w Bergamo. Oficjalne wspomnienie liturgiczne przypada na 1 sierpnia. Jest to dzień, w którym tradycyjnie czczono ich ofiarę z życia.
Wyjątkową datą w lokalnym kalendarzu diecezji Bergamo jest 29 maja. Upamiętnia ona uroczystą translację (przeniesienie) ich doczesnych szczątków do nowo wybudowanej krypty katedralnej. Historyczne relacje z wizytacji kanonicznych podają, że w celu ochrony relikwii przed zbezczeszczeniem, ciała św. Wiatora i św. Jakuba złożono w specjalnych, podzielonych przegrodami skrzyniach grobowych wewnątrz ołtarza. Spoczęli tam obok innych wielkich patronów Bergamo, takich jak święci Narnus, Proiettizio, Giovanni oraz Esteria.
Wizerunek św. Wiatora jako młodego diakona w dalmatyce przetrwał w rzymskokatolickich zabytkach sakralnych Lombardii. W pałacu biskupim w Bergamo znajduje się starożytny fresk przedstawiający św. Aleksandra na koniu, u boku którego wymalowani zostali pierwsi święci Kościoła lokalnego, w tym właśnie św. Wiator i św. Jakub. Ich imiona i postacie zdobiły najcenniejsze, srebrne naczynia liturgiczne oraz krzyże procesyjne w dawnej bazylice aleksandryjskiej, stanowiąc dowód na to, jak ważną rolę odgrywali w tożsamości religijnej mieszkańców miasta.