Święci Gratus (Grato) i Marcellus (Marcello) to wczesnochrześcijańscy męczennicy z Forlì w Italii, wspominani w Kościele katolickim 20 marca.
Żyli na przełomie IV i V wieku. Gratus pełnił funkcję diakona, natomiast Marcellus był subdiakonem (poddiakonem). Obaj byli najbliższymi współpracownikami św. Merkuriusza (Mercurialis), pierwszego biskupa Forlì.
Etymologia imion: Gratus: z łaciny oznacza osobę „miłą”, „wdzięczną” lub „popularną”. Marcellus: zdrobnienie od Marek, wywodzące się od rzymskiego boga wojny Marsa.
Tradycja przypisuje im liczne znaki. Najsłynniejsza legenda mówi o pokonaniu smoka przez biskupa Merkuriusza. Gdy diakon Gratus wrzucił truchło potwora do studni, na skutek wyziewów lub jadu nagle oślepł. Odzyskał wzrok dzięki modlitwie i wstawiennictwu subdiakona Marcellusa.
Inna opowieść mówi o uzdrowieniu przez Gratusa niewidomego (również o imieniu Marcellus). Diakon zapytał go o wiarę w Jezusa Chrystusa, a po twierdzącej odpowiedzi nakazał mu otworzyć oczy, co przywróciło mu wzrok i pozwoliło ujrzeć biskupa.
Obaj zmarli około 400 roku, jeszcze przed śmiercią swojego biskupa. Ich relikwie spoczywają w opactwie San Mercuriale w Forlì, gdzie do dziś otaczani są czcią jako patroni miasta.