Kolman McRoi

Święty Kolman McRoi (znany także jako Colman Mac Roi lub Colman z Reachrain) to wczesnochrześcijański święty mnich i diakon z VI wieku, czczony w tradycji katolickiej, prawosławnej oraz anglikańskiej. Zapisał się w historii Kościoła w Irlandii jako założyciel i pierwszy opat klasztoru na wyspie Reachrain (dzisiejsza Lambay Island) w pobliżu Dublina.

Kolman żył na przełomie V i VI wieku. Był jednym z pierwszych i najbardziej oddanych uczniów świętego Kolumby Starszego (zwanego Colmcille), apostoła Szkocji i jednej z najważniejszych postaci monastycyzmu celtyckiego. W przeciwieństwie do wielu ówczesnych założycieli klasztorów, którzy posiadali święcenia kapłańskie lub biskupie, Kolman przyjął i do końca życia zachował święcenia diakonatu. W hagiografii celtyckiej jest często wyszczególniany właśnie z tym tytułem, co podkreśla jego pokorę i specyfikę ról w dawnych klasztorach iroszkockich.

Około połowy VI wieku św. Kolumba założył osadę monastyczną na wyspie Reachrain (staroirlandzka nazwa wyspy Lambay, położonej na Morzu Irlandzkim u wybrzeży hrabstwa Dublin). Kolumba powierzył pełną władzę nad nową wspólnotą oraz pieczę nad regułą zakonną swojemu zaufanemu diakonowi – Kolmanowi. Niektóre źródła przypisują sam fakt fizycznego wybudowania klasztoru bezpośrednio Kolmanowi, który dokonał tego z błogosławieństwem swojego mistrza. Jako pierwszy opat, diakon Kolman zarządzał surowym, odciętym od świata klasztorem wyspiarskim. Uczynił z Reachrain prężny ośrodek duchowości celtyckiej, który przetrwał ponad dwa stulecia (aż do roku 795, kiedy to padł ofiarą pierwszego odnotowanego w historii najazdu Wikingów na Irlandię).

W tradycji liturgicznej (zarówno w zachodnich martyrologiach, jak i w kalendarzu prawosławnym) święty Kolman McRoi jest wspominany 16 czerwca. Dawny kalendarz Martyrology of Donegal wspomina go precyzyjnie jako „Colman mac Roi, of Reachra”. W tekstach liturgicznych czczony jest jako filar wierności, który zamienił samotną wyspę w kwitnący ogród modlitwy.