Święty Diodor (Diodoros) był duchownym służącym w starożytnym mieście Afrodyzja. Jego życie przypadło na przełom III i IV wieku, w okresie najkrwawszych prześladowań chrześcijan w Imperium Rzymskim.
-
- Stan: Diakon.
- Towarzysz: Rodopian (diakon lub lektor, wg różnych źródeł wierny towarzysz).
- Miejsce: Afrodyzja w Karii (dzisiejsza zachodnia Turcja, Anatolia).
- Data śmierci: Okres między 285 a 305 rokiem (panowanie cesarza Dioklecjana).
Diodor i Rodopian zostali uwięzieni w czasie edyktów Dioklecjana, które nakazywały wszystkim urzędnikom i duchownym złożenie ofiary rzymskim bóstwom.
-
- Zarzuty: Wyznawanie wiary chrześcijańskiej i odmowa oddania czci bogom pogańskim (w Afrodyzji szczególnie silny był kult Afrodyty).
- Rodzaj śmierci: Według tradycji zostali ukamienowani przez wzburzony tłum lub z wyroku lokalnego namiestnika. Śmierć przez kamienowanie w hagiografii często nawiązuje do męczeństwa św. Szczepana, pierwszego diakona.
- Wspomnienie liturgiczne: 3 maja (zarówno w Kościele rzymskokatolickim, jak i prawosławnym).
Afrodyzja była w tamtym czasie ważnym ośrodkiem rzeźby i kultury grecko-rzymskiej.
-
- Kontekst historyczny: Miasto to było bastionem pogaństwa, co czyniło świadectwo Diodora szczególnie niebezpiecznym i radykalnym.
- Archeologia: Współczesne wykopaliska w Afrodyzji potwierdzają istnienie silnej wspólnoty chrześcijańskiej w IV wieku, która wzniosła tam bazylikę w miejscu pogańskich świątyń – co jest pośrednim dowodem na trwałość kultu wczesnych męczenników, takich jak Diodor.